اسنودن و رمزگشایی از 13 آبان ایران
در دههٔ گذشته دو رشتهٔ جدید به رشتههای دانشگاهی اضافه شده است. یکی از آنها «روانشناسی شبکههای اجتماعی» است. گرایشهای زیادی در روانشناسی داریم؛ روانشناسی شخصیت، روانشناسی تربیتی، روانشناسی بالینی، روانشناسی سلامت، روانشناسی اجتماعی. یکی از آخرین انواع روانشناسی، روانشناسی شبکههای اجتماعی است. یک روانشناس میخواهد بداند افراد به چه صورت، با چه دلایلی و با چه انگیزههایی وارد شبکههای اجتماعی میشوند؟ آیا در شبکههای اجتماعی جایی برای افراد خودشیفته بیشتر است یا آنهایی که اختلال خودشیفتگی دارند؟ آیا کسانی که در شبکههای اجتماعی عضو میشوند افراد جامعه گریزند یا خیر؟ در شبکههای اجتماعی، هم افراد اجتماعی هستند که میخواهند در هر دو فضا فعالیت داشته باشند و هم افراد غیراجتماعی که نمیتوانند در جامعهٔ واقعی ارتباط برقرار کنند. کار روانشناس شبکه اجتماعی همین است که این مقولهها را مورد بررسی قرار دهد. بعد گروه سنی که در شبکههای اجتماعی و فضای مجازی هستند چه گروههایی هستند؟ یعنی شما وقتی از آنها تقاطع بگیرید، رابطهٔ تحصیلات و عضویت در شبکههای اجتماعی، رابطهٔ تجرد و تأهل در شبکههای اجتماعی، موضوع خیلی پیچیدهای میشود؛ مثلاً طبق آمار در روز یا دقیقه حدود ۲۵۰ میلیون عکس بهروزرسانی میشود، رقم خیلی بالایی است. بسیاری افراد اگر یک عکس جدید، با شمایل و آرایش جدید در صفحهٔ خود بگذارند و عکسالعملهای بقیه را نسبت به این قیافهٔ جدید خود ببینند، به نوعی آرامش میرسند .
اگر آن را تقاطع بدهید عکس هست، خاطرهنویسی هست، خبر هست. شما اگر عاشق کتاب و کتابخانه باشید به مجردی که بخواهید این خبر را در صفحهٔ خود میگذارید و آنهایی که مثل شما علاقهمند به موضوع باشند، پاسخ میدهند و کامنت میگذارند. بنابراین یک نوع تطابق شخصیتی در آنجا انجام میشود . روانشناسی شبکههای اجتماعی چیز جدیدی است؛ اما آخرینش نیست، چون شبکههای اجتماعی و شبکههای مجازی خیلی چیزها را تصریح کردند؛ اما یکسری مشکلات را هم به وجود آوردهاند که از همه مهمترش کاهش ارتباطات رودررو و مستقیم است که باعث مشکلاتی شده است. اما بحث افکار عمومی که موضوع بحث ماست در شبکههای اجتماعی، بسیار پیچیده است. خیلی افراد تابع این شبکههای اجتماعی و فضای مجازی هستند و تأثیرپذیری هم دارند، ولی وقتی خوب نگاه که میکنید، میبینید ته دلشان دوست دارند در فضای حقیقی با دو سه نفر صحبت کنند و آن تأثیر اجباری که شبکههای مجازی روی آنها داشته را به صورت رودررو با یکی مطرح کنند؛ یعنی آخر سر میگویند دیروز من یک چنین چیزی خواندم، نظر شما در موردش چیست؟ (این نکته بسیار مهمی است) .